Risk-reward-ratio uitgelegd, met rekenvoorbeeld

Disclaimer: dit artikel is uitsluitend educatief en geen beleggingsadvies. We doen geen koop- of verkoopaanbeveling en noemen geen aanbieders.

Niveau: Beginner

Wat is de risk reward ratio?

De risk reward ratio is de verhouding tussen wat je bij een trade riskeert en wat je mogelijk kunt opbrengen. In het Nederlands heet het ook wel de risico-rendementverhouding. Riskeer je €10 voor een mogelijke opbrengst van €20, dan is de verhouding 1 op 2. In dit artikel lees je hoe je die verhouding uitrekent, wat het verband is met je winstpercentage en waarom een mooie verhouding op papier geen belofte is.

De risk reward ratio is een hulpmiddel om trades vooraf te beoordelen. Je kijkt niet alleen naar wat je kunt winnen, maar zet dat af tegen wat je kunt verliezen. Dat helpt om trades te vermijden waarbij je veel riskeert voor weinig.

Hoe reken je de risk reward ratio uit?

Je hebt drie prijzen nodig:

Instap: de prijs waarop je de positie opent.
Stop loss: de prijs waarop je uitstapt als je ongelijk hebt.
Doel: de prijs waarop je winst neemt.

Het risico is de afstand van instap tot stop. De mogelijke opbrengst is de afstand van instap tot doel. Deel de opbrengst door het risico en je hebt de verhouding.

Een fictief rekenvoorbeeld: je koopt op 50,00. Je stop staat op 48,00, je doel op 56,00. – Risico: 50,00 − 48,00 = 2,00 – Opbrengst: 56,00 − 50,00 = 6,00 – Verhouding: 6,00 / 2,00 = 3, dus 1 op 3.

Bij een short-positie werkt het omgekeerd: de stop ligt boven de instap en het doel eronder.

Waarom is de verhouding belangrijk?

Omdat ze bepaalt hoe vaak je gelijk moet hebben. Een eenvoudig voorbeeld zonder kosten: bij een verhouding van 1 op 1 win je even veel als je verliest. Om niet op verlies uit te komen, moet je dus minstens de helft van je trades winnen. Bij een verhouding van 1 op 2 is één winst even groot als twee verliezen. Dan kun je met een derde van je trades winnend al quitte spelen.

Verhouding	Minimaal winstpercentage om quitte te spelen (zonder kosten)
1 op 1	50%
1 op 2	ongeveer 33%
1 op 3	25%

Dit is rekenkunde, geen voorspelling. De tabel zegt niets over hoe vaak jouw trades werkelijk winnen. Daarover gaat het volgende stuk.

Is een hoge verhouding altijd beter?

Nee. Een hogere verhouding betekent meestal dat je doel verder weg ligt. Hoe verder weg het doel, hoe kleiner de kans dat de prijs het bereikt voordat je stop geraakt wordt. Er is dus een afweging: een hoge verhouding met minder vaak gelijk, of een lagere verhouding met vaker gelijk.

Een fictief voorbeeld: dezelfde instap en dezelfde stop, maar twee mogelijke doelen. Doel A ligt dichtbij bij een eerder niveau (1 op 1,5). Doel B ligt veel verder weg (1 op 4). Doel A wordt waarschijnlijk vaker bereikt dan doel B. Welke beter is, hangt af van hoe de markt zich gedraagt, en dat weet niemand vooraf.

Hoe kies je een stop en een doel?

Kies ze op basis van de markt, niet op basis van een mooi getal. Je stop hoort op een plek waar je idee niet meer klopt, bijvoorbeeld net onder een niveau waar de prijs eerder omhoog keerde. Je doel hoort bij een plek waar de prijs een logische reden heeft om te stoppen, bijvoorbeeld een eerder niveau van weerstand. Pas daarna reken je de verhouding uit. Is die te laag, dan sla je de trade over in plaats van je doel kunstmatig verder weg te zetten.

Hoe gebruik je de verhouding als filter?

Een praktische manier om de risk reward ratio te gebruiken, is als filter vóór je instapt. Je spreekt met jezelf af dat je alleen trades neemt met een minimale verhouding, bijvoorbeeld 1 op 1,5 of 1 op 2. Zie je een situatie die je interessant vindt, dan bepaal je eerst je stop en je doel op basis van de grafiek, rekent de verhouding uit, en laat de trade schieten als die onder je minimum blijft.

Een fictief voorbeeld: je wilt kopen op 30,00. De logische stop ligt op 29,00 (risico 1,00) en het eerste logische doel op 31,20 (opbrengst 1,20). De verhouding is 1 op 1,2. Je minimum is 1 op 1,5, dus je slaat deze trade over. Dat voelt misschien als een gemiste kans, maar het voorkomt dat je trades neemt waarbij de mogelijke opbrengst nauwelijks opweegt tegen het risico.

Zo’n filter helpt vooral tegen impulsieve trades. Het dwingt je om vóór elke trade even stil te staan en drie prijzen op te schrijven. Alleen dat al maakt veel verschil.

Welke fouten maken beginners met de verhouding?

Het doel verschuiven om de verhouding mooi te maken. De markt houdt geen rekening met jouw rekensom.
De stop te krap zetten voor een hogere verhouding. Een stop binnen de normale schommeling wordt vaak geraakt.
De verhouding tijdens de trade veranderen. Wie zijn doel vervroegt uit angst of zijn stop verlegt uit hoop, verandert de rekensom achteraf.
Kosten vergeten. Spread en commissie maken de werkelijke verhouding slechter dan op papier.

Een tweede rekenvoorbeeld: short

Fictief voorbeeld: je verkoopt short op 120,00, omdat de prijs bij een weerstand staat. Je stop staat op 122,00, net boven die weerstand. Je doel ligt op 115,00, bij een eerdere bodem. Risico: 122,00 − 120,00 = 2,00. Opbrengst: 120,00 − 115,00 = 5,00. Verhouding: 1 op 2,5.

Waar vind je meer?

De risk reward ratio is één onderdeel van risicobeheer. Het hoort samen met een vast risico per trade en een goede positiegrootte. Lees verder in Risicomanagement bij trading: zo bescherm je je account en Positiegrootte berekenen: de 1%-regel. Begrippen vind je in de trading woordenlijst.

Niveau: Gevorderd

Hoe hangen verhouding en winstpercentage samen?

Het winstpercentage is het deel van je trades dat met winst eindigt. Op zichzelf zegt het weinig. Iemand die 70% van zijn trades wint, kan toch geld verliezen als zijn verliezen veel groter zijn dan zijn winsten. En iemand die maar 35% wint, kan per saldo positief zijn als zijn winsten veel groter zijn dan zijn verliezen.

Daarom moet je verhouding en winstpercentage altijd samen bekijken. Het break-even winstpercentage, het punt waarop je zonder kosten quitte speelt, is: 1 / (1 + verhouding). Bij een verhouding van 2 is dat 1 / 3 ≈ 33%. Bij een verhouding van 0,5, dus een doel dat half zo ver weg ligt als je stop, is het 1 / 1,5 ≈ 67%.

Een fictief overzicht van combinaties:

Verhouding	Break-even winstpercentage	Voorbeeld winstpercentage	Uitkomst zonder kosten
1 op 0,5	67%	60%	negatief
1 op 1	50%	55%	licht positief
1 op 2	33%	40%	positief
1 op 3	25%	22%	negatief

De winstpercentages in deze tabel zijn verzonnen om het principe te tonen. Ze zeggen niets over welke combinatie in de praktijk haalbaar is.

Hoe nemen kosten de verhouding mee?

Op papier reken je vaak met de afstand tussen prijzen. In werkelijkheid betaal je spread en eventueel commissie, en kan slippage optreden. Die kosten maken je risico groter en je opbrengst kleiner.

Een fictief voorbeeld: instap 100, stop 98, doel 104. Op papier: risico 2, opbrengst 4, verhouding 1 op 2. Stel dat je per trade in totaal 0,4 aan kosten kwijt bent. Dan wordt je werkelijke risico 2,4 en je werkelijke opbrengst 3,6. De verhouding is nu 1 op 1,5. Het break-even winstpercentage stijgt van 33% naar 40%.

Hoe kleiner de afstanden waarmee je werkt, hoe zwaarder kosten wegen. Een daytrader met stops van een paar punten merkt dat veel sterker dan een swingtrader met stops van tientallen punten.

Hoe bepaal je een realistisch doel?

Een doel moet passen bij hoe de markt beweegt. Een paar manieren om een doel te kiezen:

Een eerder niveau: de vorige top of bodem, of een niveau waar de prijs eerder keerde.
De gemiddelde beweging: als een markt op jouw tijdframe gemiddeld een bepaalde afstand per periode beweegt, is een doel van tien keer die afstand binnen een paar periodes waarschijnlijk niet realistisch.
De structuur van de trend: in een stijgende markt met regelmatige terugvallen kan de vorige top een logisch doel zijn.

Een fictief voorbeeld: je koopt bij een steunniveau op 80. Je stop ligt op 78. Het eerste duidelijke weerstandsniveau ligt op 84, het volgende op 90. Een doel op 84 geeft een verhouding van 1 op 2, een doel op 90 een verhouding van 1 op 5. Het eerste doel ligt vóór een obstakel, het tweede erachter. De prijs moet voor het tweede doel eerst door de weerstand op 84. Dat maakt het minder waarschijnlijk.

Kun je een deel van de positie eerder sluiten?

Sommige traders splitsen hun positie: een deel sluiten ze bij een eerste doel, de rest laten ze doorlopen naar een verder doel of met een meeschuivende stop. Dat verandert de rekensom. De gemiddelde opbrengst ligt dan tussen de twee doelen in, en het effect op je verhouding hangt af van hoe vaak elk doel bereikt wordt.

Een fictief voorbeeld: risico 2, de helft van de positie sluit bij een opbrengst van 2, de andere helft bij 6. Als beide doelen bereikt worden, is de gemiddelde opbrengst 4: een verhouding van 1 op 2. Wordt alleen het eerste doel bereikt en raakt de rest daarna de stop op het instapniveau, dan is de opbrengst 1: een verhouding van 1 op 0,5 voor die trade.

Het splitsen van een positie maakt het resultaat per trade wat gelijkmatiger, maar het is geen manier om meer te verdienen. Het is een andere verdeling van dezelfde onzekerheid.

Hoe meet je je werkelijke verhouding?

De verhouding die je vooraf plant, is niet altijd de verhouding die je haalt. Als je doelen vervroegt, stops verschuift of trades eerder sluit, verandert de werkelijke verhouding. Daarom is het nuttig om achteraf te meten: wat was je gemiddelde winst per winnende trade, wat was je gemiddelde verlies per verliezende trade, en wat is de verhouding daartussen?

Een fictief voorbeeld: je plant altijd 1 op 2, maar je journaal laat zien dat je gemiddelde winst €30 is en je gemiddelde verlies €25. Je werkelijke verhouding is dus 1 op 1,2. Dat betekent dat je ofwel vaak te vroeg winst neemt, ofwel je verliezen groter laat worden dan gepland. Dat is waardevolle informatie, want het laat precies zien waar je aanpak lekt.

Waarom is een vaste regel als ‘minimaal 1 op 3’ misleidend?

Je komt online vaak de regel tegen dat je alleen trades met een verhouding van minstens 1 op 3 moet nemen. Dat klinkt verstandig, maar het is een halve waarheid. Een verhouding zegt alleen iets in combinatie met de kans dat het doel bereikt wordt. Een trade met 1 op 3 die maar zelden zijn doel haalt, kan slechter uitpakken dan een trade met 1 op 1,5 die dat vaak wel doet.

Bovendien leidt een vaste minimumverhouding er soms toe dat mensen hun doel kunstmatig ver weg zetten of hun stop kunstmatig dichtbij, om aan de regel te voldoen. Dan klopt de verhouding op papier, maar niet met de markt. Een stop die binnen de normale schommeling valt, wordt vaker geraakt; een doel achter een sterk niveau wordt minder vaak bereikt. De verhouding op papier stijgt, het werkelijke resultaat daalt.

Een minimum kan nuttig zijn als filter, mits je stop en doel eerst op basis van de markt kiest en de verhouding daarna alleen gebruikt om te beslissen of je de trade neemt. Welk minimum past, kun je pas zinvol bepalen als je weet hoe vaak jouw type trades hun doel halen. Dat haal je uit je eigen journaal.

Wat doet een meeschuivende stop met de verhouding?

Bij een meeschuivende stop, of trailing stop, ligt het doel niet vast. De stop schuift mee als de prijs in jouw richting beweegt. Daardoor is de verhouding vooraf niet bekend: het kan een kleine winst worden als de prijs snel terugkeert, of een grote als er een lange beweging volgt.

Een fictief voorbeeld: instap 50, beginstop 48 (risico 2). De stop schuift telkens mee op 2 onder de hoogste prijs. Stijgt de prijs naar 53 en keert hij dan terug, dan wordt de stop op 51 geraakt: een opbrengst van 1, verhouding 1 op 0,5. Stijgt de prijs door naar 60 voordat hij keert, dan wordt de stop op 58 geraakt: opbrengst 8, verhouding 1 op 4.

Met een meeschuivende stop krijg je meestal veel kleine uitkomsten en af en toe een grote. Je gemiddelde verhouding meet je dan pas achteraf, over veel trades. Wie deze methode gebruikt, moet accepteren dat de meeste trades bescheiden eindigen en dat het resultaat afhangt van de enkele lange bewegingen.

Wat is de relatie met je entry en exit?

De risk reward ratio hangt direct samen met waar je instapt en uitstapt. Wie te vroeg instapt, ver van een logisch niveau, krijgt een ruime stop en een slechte verhouding. Wie geduldig wacht tot de prijs bij een niveau komt, kan een krappere stop gebruiken en een betere verhouding krijgen, maar mist soms de beweging. Meer daarover in Entry en exit: wanneer stap je in en uit?.

Hoe gebruik je de verhouding in je journaal?

Noteer bij elke trade drie verhoudingen: de geplande (op basis van je stop en doel bij instap), de werkelijke (op basis van waar je uitstapte) en, bij verliestrades, of je verlies binnen je geplande risico bleef. Na een maand zie je patronen. Misschien haal je je geplande verhouding vaak niet omdat je te vroeg winst neemt. Misschien klopt je verhouding, maar haal je je doel zelden, wat erop wijst dat je doelen te ambitieus zijn. Beide inzichten geven je iets concreets om aan te werken, en ze komen uit je eigen gegevens in plaats van uit algemene regels.

Hoe beïnvloedt het tijdframe de verhouding?

Op korte tijdframes liggen stop en doel dicht bij elkaar, waardoor kosten en slippage een groter deel van beide uitmaken. Een verhouding van 1 op 2 op een minutengrafiek kan na kosten veel minder overhouden dan dezelfde verhouding op een daggrafiek. Bereken daarom de verhouding inclusief geschatte kosten, zeker als je op kleine bewegingen mikt.

Houd er ook rekening mee dat je geplande verhouding verandert als je je stop na instap verplaatst. Schuif je hem naar je instapprijs, dan daalt je risico naar ongeveer nul en verandert de rekensom voor de rest van de trade.

Niveau: Verdieping

Hoe combineer je verhouding en winstkans tot expectancy?

De risk reward ratio en het winstpercentage komen samen in één getal: de expectancy, het gemiddelde resultaat per trade over een lange reeks. In termen van risico-eenheden, waarbij je risico per trade 1 is, wordt de formule eenvoudig: expectancy = (winstpercentage × verhouding) − (verliespercentage × 1). Daar gaan de kosten nog vanaf, ook uitgedrukt in risico-eenheden.

Een fictief rekenvoorbeeld: een winstpercentage van 40% en een verhouding van 1 op 2. Expectancy = (0,4 × 2) − (0,6 × 1) = 0,8 − 0,6 = 0,2 risico-eenheden per trade, vóór kosten. Als je kosten gemiddeld 0,1 risico-eenheid per trade zijn, blijft er 0,1 over. Bij een risico van €50 per trade betekent dat gemiddeld €5 per trade, gemeten over een lange reeks.

Dit voorbeeld laat iets belangrijks zien: een positieve expectancy kan heel dun zijn. Kleine veranderingen in winstpercentage, verhouding of kosten kunnen hem negatief maken. Als het winstpercentage in hetzelfde voorbeeld van 40% naar 35% zakt, wordt de expectancy (0,35 × 2) − (0,65 × 1) = 0,05 vóór kosten, en met kosten negatief.

Het werken in risico-eenheden, vaak R genoemd, is handig omdat het resultaten vergelijkbaar maakt, los van de grootte van je account of positie. Een winst van 2R betekent: twee keer je geplande risico. Een verlies van 1,3R betekent dat je 30% meer verloor dan gepland, bijvoorbeeld door slippage of een verschoven stop.

Waarom bepalen markteigenschappen welke verhouding haalbaar is?

Niet elke markt en elk tijdframe leent zich voor elke verhouding. Markten bewegen in een bepaald ritme: soms in lange trends, soms heen en weer binnen een bereik. In een sterke trend kunnen doelen ver weg haalbaar zijn. In een zijwaartse markt keert de prijs juist vaak terug voordat een ver doel bereikt wordt.

Dat betekent dat de ‘beste’ verhouding geen vast getal is. Een aanpak die meegaat met trends, heeft meestal een lager winstpercentage en een hogere verhouding: veel kleine verliezen en af en toe een grote winst. Een aanpak die inspeelt op terugkeer naar een gemiddelde, heeft vaak een hoger winstpercentage met een lagere verhouding: vaak een kleine winst en af en toe een groter verlies. Beide profielen kunnen in theorie werken. Ze vragen alleen iets anders van je, ook psychologisch.

Een trendvolgende aanpak vraagt dat je lange reeksen kleine verliezen kunt verdragen terwijl je wacht op de grote beweging. Een aanpak met een hoog winstpercentage voelt prettiger, maar vraagt discipline bij die enkele grote verliezen, die de winst van veel kleine trades kunnen wegvagen. Wie een profiel kiest dat niet bij zijn karakter past, gaat er vroeg of laat van afwijken.

Wat is de valkuil van een hoog winstpercentage?

Een hoog winstpercentage voelt goed. Je hebt vaak gelijk, je journaal staat vol winsten. Toch zit daar een bekende valkuil. Een hoog winstpercentage bereik je vaak door winst snel te nemen en verlies lang te laten lopen. Dat levert veel kleine winsten op, en af en toe een groot verlies.

Een fictief voorbeeld: negentien trades met elk €10 winst, en één trade met €250 verlies. Het winstpercentage is 95%, het resultaat is €190 − €250 = −€60. Dat ene verlies is het gevolg van een stop die niet werd geplaatst of werd verschoven. Wie alleen naar het winstpercentage kijkt, ziet een succesvolle aanpak. Wie naar de verhouding kijkt, ziet het probleem: een gemiddelde winst van €10 tegenover een verlies dat 25 keer zo groot is.

Daarom is een vast, vooraf bepaald risico per trade zo belangrijk. Het voorkomt dat één trade de resultaten van tientallen andere uitwist.

Hoe betrouwbaar is je gemeten winstpercentage?

Als je je winstpercentage meet over twintig trades, hoe zeker ben je dan? Niet erg. Bij kleine aantallen speelt toeval een grote rol. Een aanpak waarvan het ‘echte’ winstpercentage 45% is, kan over twintig trades makkelijk uitkomen op 30% of op 60%. Pas over honderden trades wordt het gemeten percentage een redelijke schatting, en ook dan alleen als de markt zich niet wezenlijk verandert.

Dat heeft praktische gevolgen. Ten eerste: trek geen harde conclusies uit een paar weken handelen. Ten tweede: wees voorzichtig met het aanpassen van je regels op basis van korte reeksen. Wie na elke slechte week zijn aanpak verandert, meet nooit lang genoeg om iets te weten. Ten derde: reken bij je planning liever met een voorzichtige schatting van je winstpercentage dan met de mooiste periode.

Een fictief voorbeeld: een trader meet over zijn eerste dertig trades een winstpercentage van 55% bij een verhouding van 1 op 1,5. Dat lijkt ruim positief. Maar het zou ook toeval kunnen zijn bij een onderliggend percentage van 40%, waarbij de aanpak per saldo ongeveer quitte speelt na kosten. Pas na meer trades weet hij welke van de twee dichter bij de waarheid ligt.

Hoe beïnvloeden je eigen beslissingen de verhouding?

De verhouding is niet alleen een eigenschap van de markt, maar ook van jouw gedrag. Drie veelvoorkomende patronen die de werkelijke verhouding aantasten:

Te vroeg winst nemen. De trade loopt goed, je wordt nerveus en sluit voordat het doel bereikt is. Je gemiddelde winst wordt kleiner dan gepland.

Stops verschuiven. De prijs nadert je stop, je geeft hem ‘nog wat ruimte’. Je gemiddelde verlies wordt groter dan gepland.

Selectief afwijken. Je volgt je plan bij trades die goed voelen en wijkt af bij trades die spannend worden. Het resultaat is een scheve verdeling die je in je planning niet had voorzien.

Het effect van deze patronen is goed te meten als je in risico-eenheden werkt. Als je gemiddelde verlies structureel boven 1R ligt, verschuif je stops of heb je veel slippage. Als je gemiddelde winst structureel onder je geplande verhouding ligt, neem je te vroeg winst. Beide zijn concreet om aan te werken, bijvoorbeeld door orders vooraf in het systeem te zetten en tijdens de trade niet meer aan te passen.

Hoe test je een verhouding eerlijk op historische data?

Wie wil weten welke combinatie van stop en doel bij een bepaalde aanpak past, kan dat testen op historische data. Een paar aandachtspunten om de test eerlijk te houden.

Bepaal stop en doel volgens vaste regels, bijvoorbeeld op basis van niveaus of van de gemiddelde beweging, en niet per trade achteraf. Let op de volgorde binnen een kaars: als binnen één kaars zowel stop als doel geraakt hadden kunnen worden, weet je niet welke eerst kwam. Neem dan voorzichtigheidshalve aan dat de stop eerst kwam, of kijk op een lager tijdframe. Reken met kosten en een inschatting van slippage. En toets je uiteindelijke keuze op een periode die je niet gebruikte om hem te kiezen.

Een veelgemaakte fout is om veel combinaties van stop en doel te proberen en dan de beste te kiezen. De kans is groot dat die combinatie vooral goed past bij toevallige eigenschappen van de testperiode. In een nieuwe periode valt het resultaat dan tegen. Hoe minder je hoeft te ‘zoeken’, hoe meer vertrouwen een test verdient.

Hoe stem je stop en doel af op de beweeglijkheid van de markt?

Een stop of doel in vaste punten past niet bij elke marktfase. In een rustige periode kan een stop van 10 punten ruim zijn; in een onrustige periode valt hij binnen de normale schommeling en wordt hij voortdurend geraakt. Daarom stemmen veel traders hun afstanden af op de beweeglijkheid van de markt, bijvoorbeeld met de Average True Range: de gemiddelde beweging per periode, inclusief gaps.

Een fictief voorbeeld: de gemiddelde true range op jouw tijdframe is 8 punten. Je kiest een stop op 1,5 keer die afstand (12 punten) en een doel op 3 keer (24 punten). De verhouding is 1 op 2. Wordt de markt rustiger en daalt de gemiddelde range naar 4 punten, dan worden je stop 6 en je doel 12 punten. De verhouding blijft gelijk, maar de afstanden passen zich aan.

Het voordeel: je stop ligt steeds buiten de ‘normale’ ruis en je doel blijft binnen bereik van wat de markt doorgaans doet. Het nadeel: de afstanden houden geen rekening met niveaus in de grafiek. Veel traders combineren daarom beide: de beweeglijkheid als maatstaf voor wat redelijk is, en de niveaus voor de precieze plek.

Let ook op wat er met je positiegrootte gebeurt. Bij een grotere stop in een onrustige markt wordt je positie kleiner als je je risico per trade gelijk houdt. Dat is precies de bedoeling: in onrustige tijden handel je kleiner, in rustige tijden groter, met hetzelfde risico in euro’s.

Hoe werken verhouding en positiegrootte samen?

De verhouding zegt iets over de vorm van een trade, de positiegrootte over het bedrag. Samen bepalen ze wat een trade in euro’s kan opleveren of kosten. Het is belangrijk om ze los van elkaar te houden. Een betere verhouding is geen reden om groter te handelen: je risico per trade blijft gelijk, alleen je mogelijke opbrengst is groter.

Een fictief voorbeeld van een veelgemaakte fout: iemand ziet een trade met een verhouding van 1 op 4 en denkt “deze is zo goed, ik verdubbel mijn positie”. Daarmee verdubbelt hij ook zijn risico. Als de trade verloren gaat, wat bij een ver doel vaak gebeurt, is het verlies twee keer zo groot als zijn plan toestaat. Een hogere verhouding betekent juist vaak een kleinere kans op het doel; er is dus geen reden om meer te riskeren. Hoe je de positiegrootte netjes berekent, lees je in Positiegrootte berekenen: de 1%-regel.

Hoe verandert de verhouding door gaps en slippage?

Een verhouding gaat uit van uitvoering op de geplande prijzen. In de praktijk wijkt die uitvoering af, en meestal in je nadeel. Bij instappen met een marktorder betaal je de spread en soms slippage. Bij een stop in een snelle markt kan het verlies groter uitvallen. Bij een gap voorbij je stop zelfs veel groter.

Het asymmetrische is dat een doel met een limietorder meestal precies op je prijs wordt uitgevoerd, of beter bij een gap in jouw richting, terwijl een stop als marktorder vaak slechter wordt uitgevoerd. Over veel trades verschuift je werkelijke verhouding daardoor iets in je nadeel ten opzichte van de planning. Wie in risico-eenheden meet, ziet dat terug als een gemiddeld verlies dat iets boven 1R ligt. Neem dat verschil mee in je verwachtingen, en kijk of je het kunt verkleinen, bijvoorbeeld door rond nieuws niet te handelen.

Waarom is de verhouding per trade anders dan gemiddeld?

De verhouding die je per trade plant, is een plan. De verhouding die je over een periode meet, is een gemiddelde van uitkomsten: sommige trades halen het doel, andere eindigen eerder door een handmatige uitstap, een tijdslimiet of een meeschuivende stop. Bij het evalueren gaat het om dat gemiddelde, gecombineerd met het werkelijke winstpercentage. Een strategie met een geplande verhouding van 1 op 3 kan in werkelijkheid op 1 op 1,8 uitkomen, als veel trades voortijdig worden gesloten. Dat hoeft geen probleem te zijn, zolang je met de werkelijke getallen rekent.

Wat neem je hieruit mee?

De risk reward ratio is een eenvoudige verhouding met een diepe betekenis. Op zichzelf zegt hij weinig; samen met het winstpercentage en de kosten bepaalt hij de expectancy van een aanpak. Een mooie verhouding op papier is geen belofte, en een hoog winstpercentage is geen bewijs. Wat telt, is de combinatie, gemeten over een lange reeks, inclusief alle kosten en inclusief je eigen gedrag. Wie in risico-eenheden leert denken en eerlijk bijhoudt wat hij werkelijk haalt, ziet precies waar zijn aanpak sterk is en waar hij lekt.

Een laatste kanttekening: de verhouding, het winstpercentage en de expectancy zijn allemaal gemiddelden over het verleden. Markten veranderen van karakter, bijvoorbeeld van rustig naar onrustig of van trend naar zijwaarts. Een combinatie die een tijdlang werkte, kan in een nieuwe fase anders uitpakken. Blijf je cijfers daarom periodiek meten in plaats van ze één keer vast te stellen en daarna als gegeven te behandelen.

Welke risico’s horen bij traden?

Traden brengt een reëel risico op verlies met zich mee. Je kunt (een deel van) je inleg verliezen. Met hefboomproducten zoals CFD’s kunnen verliezen snel oplopen, omdat kleine prijsbewegingen grote gevolgen hebben voor je resultaat. Eerdere resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. Handel alleen met geld dat je kunt missen. Als je wilt handelen: controleer in het AFM-register of een aanbieder een vergunning heeft.

Veelgestelde vragen

Wat is de risk reward ratio?

De verhouding tussen wat je bij een trade riskeert (afstand tot je stop) en wat je mogelijk kunt opbrengen (afstand tot je doel).

Welke risk reward ratio is goed?

Daar is geen vast antwoord op. Een hogere verhouding betekent meestal een doel dat minder vaak wordt bereikt. Bekijk verhouding en winstpercentage samen.

Hoe hangt de verhouding samen met het winstpercentage?

Het break-even winstpercentage zonder kosten is 1 / (1 + verhouding). Bij 1 op 2 is dat ongeveer 33%.

Telt de spread mee?

Ja. Kosten maken je risico groter en je opbrengst kleiner, dus de werkelijke verhouding slechter dan op papier.

Test jezelf

1. Instap 50, stop 48, doel 56. Wat is de verhouding?
Antwoord: 1 op 3.

2. Wat is het break-even winstpercentage bij een verhouding van 1 op 1?
Antwoord: 50% (zonder kosten).

3. Winstpercentage 40%, verhouding 1 op 2. Wat is de expectancy in R vóór kosten?
Antwoord: 0,2R: (0,4 × 2) − (0,6 × 1).

4. Waarom is een hogere verhouding geen reden om groter te handelen?
Antwoord: Je risico per trade blijft gelijk; een ver doel wordt bovendien vaak minder vaak bereikt.

Bronnen

AFM – Registers (controleer of een aanbieder een vergunning heeft): https://www.afm.nl/nl-nl/sector/registers
Overige vakinhoud: algemene uitleg van de redactie; geen externe cijfers gebruikt. Voorbeelden zijn fictief.

Auteur: Redactie AI Daytrading
Gepubliceerd: 2026-10-23 · Bijgewerkt: 2026-10-23